BẮT ĐẦU ĐỢT 2 CHIẾN DỊCH LỊCH SỬ ĐIỆN BIÊN PHỦ (30/3/1954-30/4/1954)
Đúng 18 giờ ngày 30/3/1954, đợt tiến công thứ hai của quân đội Việt Nam đánh vào Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ bắt đầu. Lần này, quân đội Việt Nam không tiến đánh một vị trí đơn lẻ mà nổ súng tiến công trên toàn mặt trận. Trong đợt tấn công này, ngày 19/4/1954 Bộ Chính trị đã ra nghị quyết: "Toàn dân, toàn Đảng và Chính phủ nhất định đem toàn lực chi viện chiến dịch Điện Biên Phủ và nhất định làm mọi việc cần thiết để giành toàn thắng cho chiến dịch này". Sau khi kết thúc đợt tấn công lần thứ nhất và công tác đào hào, chuẩn bị trận địa đã hoàn thành, ngày 27/3/1954, các cán bộ từ trung đoàn trở lên lại quay về Sở Chỉ huy chiến dịch tại Mường Phăng để nhận nhiệm vụ tác chiến đợt hai. Nhiệm vụ đuợc trao đổi cho các đơn vị như sau:
– Đại đoàn 312, được phối hợp hai Đại đội sơn pháo 75 mm, hai Đại đội súng cối 120 mm, một Đại đội súng cối 82 mm, có nhiệm vụ tiêu diệt các cao điểm E, D1, D2 thuộc Trung tâm đề kháng Dominique, và dùng một đơn vị thọc sâu đánh vào vị trí pháo binh địch ở cao điểm 210, và Tiểu đoàn dù thuộc địa số 5 hoặc Tiểu đoàn dù thuộc địa số 6 của thực dân Pháp cơ động ở khu vực này.
– Đại đoàn 316 (thiếu một Trung đoàn), được phối hợp hai Đại đội sơn pháo 75mm, hai Đại đội súng cối 120mm, có nhiệm vụ tiêu diệt các cao điểm A1, C1, C2 thuộc Trung tâm đề kháng Eliane, và phối hợp với các đơn vị khác tiêu diệt lực lượng dù cơ động.
– Đại đoàn 308 có nhiệm vụ dùng hoả lực kiềm chế pháo binh của thực dân Pháp ở phía Tây Mường Thanh, dùng các đơn vị bộ đội nhỏ tích cực tấn công nghi binh vào các cứ điểm 106 và 311 nằm trong cụm Huguette ở phía Tây, cử một tiểu đoàn tham gia bộ phận thọc sâu vào tung thâm khu Đông để tiêu diệt Tiểu đoàn ngụy Thái số 2; phân công trận địa pháo binh của ta phối hợp với Trung đoàn 98 của Đại đoàn 316 tiêu diệt lực lượng dù cơ động của thực dân Pháp.
– Trung đoàn 57 của Đại đoàn 304, được phối hợp với Tiểu đoàn 888, Đại đoàn 316, một Đại đội lựu pháo 105mm, một Đại đội súng cối 120mm, 18 khẩu trọng liên cao xạ 12,7mm, có nhiệm vụ kiềm chế các trận địa pháo binh của Pháp ở Hồng Cúm, chặn quân tiếp viện từ Hồng Cúm lên Mường Thanh, đánh quân nhảy dù ở xung quanh và phía Nam Hồng Cúm.
– Đại đoàn 351 trực tiếp yểm hộ bộ binh tiến công vào các cứ điểm: A1, D1, C1, E, chế áp pháo binh của Pháp, tiêu diệt một lực lượng cơ động mạnh ở tung thâm phía Đông Mường Thanh, kiềm chế pháo binh của thực dân Pháp. Riêng Trung đoàn pháo cao xạ 367 yểm hộ đắc lực cho bộ binh và pháo binh chiến đấu cả ngày và đêm.
Đây là trận đánh công kiên có quy mô lớn nhất từ khi quân đội nhân dân Việt Nam thành lập cho đến thời điểm diễn ra chiến dịch Điện Biên Phủ. Trước khi mở đầu chiến dịch ta mới chỉ đánh từng trung tâm đề kháng, tiêu diệt từng tiểu đoàn đóng riêng lẻ, lần này quân đội Việt Nam đánh vào một khu vực gồm nhiều trung tâm đề kháng với nhiều tiểu đoàn đóng riêng lẻ, là một khu vực gồm nhiều trung tâm đề kháng với nhiều tiểu đoàn thiện chiến.
Đúng 18 giờ, ngày 30/3/1954, quân đội Việt Nam đồng loạt nổ súng tiến công các cao điểm phía Đông phân khu Trung tâm. Mở đầu trận đánh, pháo binh của quân đội Việt Nam dồn dập nã đạn vào Sở Chỉ huy của Đại tá De Castries cùng các điểm cao như C1, D1, E1, và khu vực quân cơ động của thực dân Pháp ở Mường Thanh và Hồng Cúm. Quân đội Pháp hoang mang, không kịp trở tay đối phó do bị bất ngờ.
Trận chiến đấu tại cứ điểm A1 kết thúc lúc 4 giờ 30 phút ngày 07/5/1954. Trải qua 39 ngày đêm ta đã loại 4 tiểu đoàn, đánh thiệt hại nặng 3 tiểu đoàn cơ động của địch, tiêu diệt 825 tên địch.
A1 - Là cuống họng của Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ đã bị quân đội ta tiêu diệt hoàn toàn.
Kết thúc đợt tấn công thứ hai, quân đội Việt Nam đã giải phóng được các dãy cao điểm phía Đông, tiêu diệt được nhiều vị trí quan trọng tại phân khu Trung tâm, phân khu Nam, xóa sổ sân bay Mường Thanh, cắt đứt con đường tiếp tế duy nhất của chúng và làm tiêu hao nhiều sinh lực địch, tạo bàn đạp cho quân đội Việt Nam tấn công sang hầm De Castries bắt sống y cùng toàn bộ Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ
Nguồn: Bảo tàng chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ