- Bệnh do virus Nipah là bệnh truyền nhiễm nhóm A, có khả năng lây truyền từ động vật sang người, đặc biệt là dơi ăn quả – vật chủ tự nhiên mang virus nhưng không biểu hiện bệnh. Virus có thể lây sang người qua:
- Tiếp xúc trực tiếp với động vật hoặc sản phẩm động vật nhiễm virus;
- Tiêu thụ thực phẩm, đồ uống bị nhiễm nước bọt hoặc nước tiểu của dơi;
- Lây từ người sang người thông qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết, dịch bài tiết của người bệnh, đặc biệt trong môi trường gia đình và cơ sở y tế.
Triệu chứng và mức độ nguy hiểm: Thời gian ủ bệnh của Nipah trung bình từ 4–14 ngày, có thể kéo dài đến 45 ngày. Triệu chứng ban đầu thường không đặc hiệu như sốt, đau đầu, đau cơ, nôn ói, đau họng. Sau đó, bệnh có thể diễn tiến nhanh sang viêm não cấp, biểu hiện bằng rối loạn tri giác, lơ mơ, lú lẫn, co giật; một số trường hợp kèm theo viêm phổi nặng và suy hô hấp cấp. Tỷ lệ tử vong trong các trường hợp nhập viện được ghi nhận dao động từ 40–75%. Hiện nay, chưa có vắc xin và thuốc điều trị đặc hiệu đối với bệnh do virus Nipah.
Các biện pháp chủ động phòng, chống dịch bệnh:
- Tăng cường giám sát y tế tại Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất, đặc biệt đối với hành khách đến từ hoặc quá cảnh qua các khu vực có ghi nhận bệnh Nipah; theo dõi chặt chẽ tình trạng sức khỏe và yếu tố dịch tễ, kịp thời phát hiện các trường hợp có biểu hiện sốt, triệu chứng hô hấp hoặc thần kinh bất thường để chuyển ngay về Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới cách ly, chẩn đoán và điều trị theo quy định.
- Chỉ đạo Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới sẵn sàng tiếp nhận, cách ly, chẩn đoán và điều trị bệnh nhân nghi ngờ hoặc xác định mắc Nipah; đồng thời tổ chức tập huấn về chẩn đoán, điều trị và kiểm soát nhiễm khuẩn liên quan đến bệnh Nipah cho các cơ sở y tế trên địa bàn.
- Yêu cầu tất cả các cơ sở khám, chữa bệnh tuân thủ nghiêm các biện pháp phòng hộ cá nhân cho nhân viên y tế, tăng cường kiểm soát nhiễm khuẩn; đặc biệt lưu ý các trường hợp viêm não cấp tính chưa rõ nguyên nhân, cần khai thác kỹ yếu tố dịch tễ (đi lại, tiếp xúc, nghề nghiệp, động vật…) và chủ động hội chẩn với Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới, không để bỏ sót ca bệnh.
- Hạn chế đến những khu vực đang có dịch bệnh.
+ Đối với người từ khu vực có dịch bệnh trở về Việt Nam cần:
- Chủ động theo dõi sức khỏe ít nhất 14 ngày sau khi nhập cảnh;
- Liên hệ ngay cơ sở y tế nếu xuất hiện triệu chứng nghi ngờ, không tự ý điều trị tại nhà;
- Hợp tác với các hoạt động giám sát y tế tại cửa khẩu và tại cộng đồng khi được yêu cầu.
+ Đối với người đi công tác đến những khu vực có dịch bệnh cần:
- Tránh tiếp xúc với dơi ăn quả, lợn và các động vật có biểu hiện bệnh;
- Không sử dụng thực phẩm, đồ uống có nguy cơ bị nhiễm chất thải của dơi (như trái cây rụng, nước ép trái cây tươi chưa được che chắn);
- Thực hiện tốt vệ sinh cá nhân, rửa tay thường xuyên bằng xà phòng;
- Nếu có biểu hiện sốt, đau đầu, ho, khó thở hoặc rối loạn ý thức trong hoặc sau chuyến đi, cần đi khám ngay và thông báo rõ tiền sử đi lại cho cơ sở y tế.
- Tránh tiếp xúc với dơi ăn quả, lợn và các động vật có biểu hiện bệnh;
- Không sử dụng thực phẩm, đồ uống có nguy cơ bị nhiễm chất thải của dơi (như trái cây rụng, nước ép trái cây tươi chưa được che chắn);
- Thực hiện tốt vệ sinh cá nhân, rửa tay thường xuyên bằng xà phòng;
- Nếu có biểu hiện sốt, đau đầu, ho, khó thở hoặc rối loạn ý thức trong hoặc sau chuyến đi, cần đi khám ngay và thông báo rõ tiền sử đi lại cho cơ sở y tế.
Nguồn: Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh